T

Sermon / Article

Chhim bial U.P.C. District thar hawn chanchin

By Thuhriltu October 1965 04 Sep 2026

“Krista Kohhran tan kan dil, Nitin thawk zel chungin;
Thahnemngai leh huama Thil engpawh ti zelin,
Kan Thuthlung vawng tlatin, Krista Kohhran tan,”

Mizoram chhim bial lamah hian Pentecost kohhran hi tunah chuan khaw 100 vel laiah mi 7000 emaw a aia tam zawk mah emaw chu kan lo awm ve ta. Thenkhatte chu hmar thlang kilah Pakistan ram depah kan awm a, thenkhatte chu hmar bial thenawmin kan awm a, thenkhat te erawh chu khaw chhak lamah Burma ramri pheiah kan awm a; thenkhatte chu chhim lamah Burma leh Pakistan ramri bulah awmin, thenkhat leh te chu khaw thlang lamah Pakistan ramri pheiah kan awm bawk a ni. Hnam hrang hrang Lusei, Awzia, Pawi (Laifa), Lakher (Mara), Tlanglau, Tuikuk, Pang leh Vai hnam hrang hrang Zorama lo cheng te pawh an tel vek a. Kan pianphung te leh kan nunphungte leh tawng te chu dang mahsela, THLARAU INPUMKHATNA chu vawng tura beiin kan lungrual tlang em em a; Lalpa pakhat, Rinna hmun khat, Baptisma hmun khatin kan inthlung khawm a ni.

“Aw, hnam zawng zawng leh chitin tawng tin hi
Van Lal nau ang a tahna Kalvari-ah an dang chuang lo ve”. Halleluia

Mi tam tak te min lo thlir dan chuan Pentecost Kohhrante chuan zai leh lam bur bur bak hi chu a dangah hma kan sawn tehchiam leh kawng dang han zawh thui tehchiamah hian mi an ring lo. Sap ramah harh tharna (renaisance) an lo beih lai khan an hotute chuan, “Maimawmin a rila in a sak dan i hriat duh chuan lehkhabu ami ziak chhiar lovin, nangmah ngeiin va en la, hre rawh,” tiin an inzirtir thin. Chutiang chuan Pentecost Kohhrante hi Thlarau lamah te, Pathian lehkhathuah te eng anga inzirtir nge an nih tih hriat duh chuan anmahni chu kawm mai tur a ni. Tin, chhim bial hian District thar an duhna chhan pawh hre chiang tur chuan eng te nge a tulna te; an neih loh vanga an harsatna te hriat fiah a ngai a ni. Heng thu te hi India ram chhung zawng zawng a hotu lian te leh America rama General Superintendent Rev. Arthur T. Morgan te, Director of Foreign Missions Rev. Oscar Vouga te hriatpui leh remtihpuina ngeiin Mizoram chhim bialah chuan District hrang siam phalna thu chu kum 1964 khan a awm tawh a. Rev. Ellis L. Scism, Superintendent for India chuan March 12, 1965 kha District Thar hawnna atan chuan a rawn ruat thliam tawh a. Amaherawhchu Mizoram lo luh phalna Sorkar hnen lam atangin an hmuh loh avangin chumi ni chuan hawn theih a ni ta lo a ni.

Hemi hnuah hian hotute an inrawn hnuah District thar hawnna hun atan chuan August 22,1965 (Chawlhni) nise tiin rawtna a awm leh a; amaherawhchu, a hawngtu tur te Aijal leh Lunglei inkar motor kawng a chhiat em avangin khar a ni a, a hun takah an lo thleng thei ta lo va. “A hrin huna a nau chu a lem theih nan Dragon chu hmeichhe nau hring tur hmaah chuan a ding reng a” {Thup. 12 : 4) tih thu kan hmuh ang maiin he District thar nausen ang a lo piang tur hi Dragon chuan nasa takin tih khawtlaina zawng leh lem bo daih tumin a bei ve reng niin a lang a ni. District thar hawnna inkhawm (Special Business Meeting) a tel tur hian rawngbawltu (Minister) chin koh an ni a; August 20, 1965 kha thlen kim ni atan ruat a ni. Kan chak zawng a ni ber a ni ang chu, Tahrik 18.8.1965 khan a lo thleng hma pawl chu an lo thleng der tawh a ni awm e.

Tahrik 18.8. 1965 zan atang hian zan tin inkhawmna neih tan a ni a. Thlen kim ni velah te pawh chuan kan hotu lo kal tur te chanchin chu hriatchianna kan nei thei lo fo; titi-ah chuan ‘Serchhip velah an tang’ tih te chu a ri nual bawk a, hotute tel lo chuan ni ruk lai hun kan hmang a ni. Hnathawh tul lai te a ni bawk a, thingtlang lam unau tam tak chhim tura lo kalte chuan min tinsan ta rih a. Aizawl atangin Evan Lalthanzauvan thirhruiin an lo chhuah phei dan tur a rawn sawi a, a nghak tur pawl te chuan an lo nghak reng a. Chairman chuan, “Krismas te, Good Friday-te pawh tlak thuaite chu hlawhtling kan inti ngai hleinem, a rei a hlei hlei le.” a ti ta then a. Tahrik 24.8.1965 chuan tlai lamah kan khual liante chu an lo thleng ve a, zan inkhawmnaah min rawn ho thei nghal a ni.

August 25. 1965 khan Special Business Meeting chu an tan a, Rev. Lerthansung chu Chairman a ni a, Rev. J. Damhuala chu Recording Secretary a ni a. District thar siam rawtna chu Rev. Ralianga of Mualcheng (S) chuan a rawn siam a, Evan Lalthanzauvan a thlawp a, tumah rawtna dang nei leh kalhna a awm loh avangin Chhim bial tan District thar chu India ram UPC Manual Bye Law 7-na angin siam a lo ni ta. A ram hming atan chuan Sorkar lo then dan leh koh dan hmang ve nghalin ‘South Mizo District’ tia vuah nghal a ni. District Presbyter kan neih hma emaw District inkhawmpui kan neih hma emaw chu ‘Interim Board Member’ ten Kohhran enkawlna chu an chelh rih ang a, heng Board Member-te hi Pastor leh Tirhkoh an ni deuh vek a. Secretary erawh chu a ni ve lo va, Superintendent-in a rawn remtih loh chuan a dang kan dap leh vat mai ang chu. District thar lo piang ta chu August 29, 1965 (Chawlhni) zing inkhawmnaah Rev. Lerthansung, Cachar ram UPC District Presbyter chuan hawnna leh fuihna thu te a sawi a. Theiriat Upa pawhin, “Miin in lian tak leh tha tak sa mahse, a luah thianghlim loh chuan a rim a lo chhe thin a, chutiang bawkin District thar enkawlnaah hian kan mawhphurhna chu a innghat a ni ..” tiin min fuih bawk a.

Kan hotute lo kal hian Pukpui te, Zotlang, Theiriat leh Lunglawna Kohhran awm te pawh an tlawh kual a, sawmna lehkha tam tak ngaihpawimawh sen loh an hmu bawk a. Zan tin inkhawmna leh chhun lama Pathian thu sawi hova inkawm khawmnate a awm reng a. Zaikhawmna pawh in khat maiah kan len thin loh avangin hmun hnihah a awm deuh reng bawk a ni. Tun tum chu Thlarau par tlanna lam aiin Pathian thu titihona leh ngaihthlakna lamah kan inpe zawk hlein a lang. Kan hotute kan duh luat leh mahni thahnemngaih luat avangin kan mikhualte chu kan pawt luhai hle a, Van ramah bill an la khul tha ngei ang chu.

Biak In inkhawmna bakah Mual inkhawmte pawh neih a ni a, mipui ngaithlatute an tam thei hle thin mai. Heng hun pawimawh taka thlalakte hi Thuhriltu bu ah sum kan neih dan azirin kan la rawn chhuah zel ang.

Thil pawimawh zual han hrilh ve che u kan duh chu, misual tuin emaw kan Biak In chung a rawn vawm chiam a. Tin, Pukpuiah mi 8 leh Zotlangah mi 5 leh Theiriatah mi 4 leh Lungleiah mi 24 laiin Lalpa Isua hmingin baptisma an chang bawk a; unau thenkhat te erawh chu remchan lohna dang avangin an la chang ta rih lo a ni. Engpawh nise, Lalpan he chhim bialah hian a ram a din mek zel a, chhiartute zawng zawngin in tawngtainaah he ram thar hi min rawn hre reng ang che u. UPC thlithlaia lo kalte pawh lawm em emin mahni khaw lamah an tin ta bawk.